MİLLET Mİ DEVLETİ, YOKSA…
Son zamanlarda oldukça güncel bir tartışma,
çeşitli platformlarda sürdürülmektedir.
Konusunu
Millet mi devleti oluşturur, yoksa devlet mi milleti?
sorusundan çıkan tartışmada…
Tarafımızı belirtmeden önce konuyu enine
boyuna, özellikle de kavramlardan yola çıkarak açıklamak…
Sanıyorum tartışmaya katılan hemen herkes
için yol gösterici olacaktır.
Bu tartışmada birileri ki medyaya
bakıldığında çoğunluk onlardan yana gibi görülmekte olup milletin devleti
oluşturduğu gibi bir düşünce savunulmaktadır…
Bunlara karşı da sayıları az da olsa devletin
milleti oluşturduğunu savunanlar yer almaktadır.
Bunlardan herhangi birisine hak vermeden,
öncelikle millet olmak nedir?
Bir toplumu millet haline getiren koşullar
nelerdir?
Bu koşullar nasıl yaratılır?
Ya da oluşur…
Kanımca öncelikle bu türden sorulara yanıt
vererek konu tartışılmaya açılmalıdır ki…
Doğru sonuca ulaşabilelim.
Bu konuda isterseniz öncelikle millet
kavramının tanımından yola çıkalım ki konu biraz daha açıklığa kavuşsun…
Aslına bakarsanız üzerinde hemen herkesin
birleştiği bir millet tanımı yok…
Herkes kendine göre bir tanım belirlemekte…
Veya milleti oluşturan kavramlardan işine
göre olanı alıp bu tanımı kendine göre değiştirebilmektedir…
Osmanlı döneminde Milla sözünden türeyen millet
sözcüğü
Bir kitap peşinden giden insan topluluğu anlamında
kullanılmakta…
Bu yüzden de Osmanlı millet anlayışı tamamıyla
din esasına dayanmaktaydı
Yahudi milleti…
Hıristiyan milleti gibi.
Ne zaman ki 1789 Fransız Devrimi oldu…
Onunla beraber millet tanımı daha doğrusu
ulus tanımı da değişti…
Bugün en kapsamlı tanıma göre…
Aynı toprak üzerinde yaşayan, aynı dili
konuşan…
Ortak duygu ve düşünceyi taşıyan…
Aynı ekonomi içinde yer alan insan topluluğu
anlamına gelmektedir.
Hem zaten bu millet olabilme özelliklerinden
birinin bile eksik olması…
O toplumun millet yani ulus olmasını engellemektedir.
Hani bazıları bir milleti oluşturan ortak
özelliklerin kendiliğinden olabileceği gibi bir düşünce içindeler ya…
Buradan soralım…
Sizce…
Pek çok etnik ve dinsel kimliklerin bir o
kadar da dilin bulunduğu bir topluluk…
Kendiliğinden ortak dili geliştirip…
Duygu ve düşünce birliği sağlayıp…
Merkezi bir ekonomi etrafında toplanıp…
Üzerinde yaşadığı toprağı vatan haline
getirebilir mi?
Mümkün mü?
Hem zaten dünyada devletlerin oluşumuna
bakıldığında da…
Devletlerin…
Ya ülkede yaşanan iç savaş sonucunda en güçlü
olanın egemenliği sağlayıp kuralları koyması.
Ya da bizde olduğu gibi adı devlet olmasa da…
Ülkenin yabancı işgaline karşı ortaya çıkan
Kuvayi Milliye…
Müdafaa i Hukuk…
Heyeti Temsiliye türünden örgütlerin halkı örgütleyip
kurallar ve ilkeler etrafında birleştirerek yabancı işgaline karşı mücadelesi sonucunda
gerçekleşir.
Değilse
Osmanlı’dan kalan pek çok etnik ve dinsel kimliklerden
oluşan bir toplum…
Bir irade olmadan…
Kendiliğinden…
Nasıl ortak duygu ve dili olan millet haline
gelebilir, öyle değil mi?
24-11-2024
Nusret KEBAPÇI
